การทำให้ พื้นที่มีแรงดันบวก (Positive Pressure Room) เป็นหัวใจสำคัญของงานระบบ HVAC
โดยเฉพาะอาคารสำนักงาน โรงพยาบาล โรงงานอาหาร และห้อง Cleanroom
เพื่อป้องกันไม่ให้อากาศสกปรกจากภายนอกไหลย้อนเข้าสู่พื้นที่
ด้านล่างนี้คือหลักการออกแบบแบบชัดๆ ตามสไตล์อาจารย์เทพ ใช้สอนงานได้เลย 👇
🟦 วิธีทำให้ “พื้นที่มีแรงดันบวก (Positive Pressure)” ต้องทำอย่างไร?
✅ 1) จ่ายลมเข้ามากกว่า ลมที่ระบายออกไป (Supply > Exhaust)
นี่คือหลักการสำคัญที่สุดของ Positive Pressure
สูตรพื้นฐาน:
Supply\ Air\ (SA) > Return/Exhaust\ (RA/EX)
ตัวอย่าง:
• ออกแบบจ่ายลม 2,000 CFM
• ดูดกลับหรือระบายออก 1,800 CFM
→ พื้นที่จะมีแรงดันบวกทันที
✅ 2) เพิ่ม Fresh Air ให้มากกว่าค่ามาตรฐาน
ถ้าต้องการแรงดันบวก 5–15 Pa
เพิ่ม Fresh Air เข้าไป 10–20% ของปริมาณลมจ่าย (SA)
ตัวอย่าง:
SA = 2,000 CFM
Fresh Air ที่เหมาะสม ≈ 200–300 CFM
พื้นที่จะมีแรงดันบวกและ IAQ ดีขึ้น
✅ 3) คุมช่องรั่ว (Leakage) ของพื้นที่
ถ้าห้องรั่ว แรงดันบวกจะไม่เกิดหรือเกิดได้น้อยมาก ต้องตรวจสอบ:
• ช่องรั่วรอบประตู
• ช่อง Drop Ceiling ที่ไม่ปิดสนิท
• ช่องรั่วรอบท่อ/รางสายไฟ
• ใต้บานประตูควรมี Door Seal หรือ Drop Seal
✅ 4) ใช้ VCD / Motorized Damper + DPT Sensor ควบคุมแรงดัน
ใช้ DPT = Differential Pressure Transmitter
ควบคุมให้ห้องอยู่ในช่วงแรงดันที่ต้องการ เช่น +10 Pa
ระบบควบคุมจะทำงานดังนี้:
• ถ้าแรงดันตก → เปิด Damper เพื่อเพิ่ม Fresh Air
• ถ้าแรงดันสูงเกิน → ปิด Damper ลด Fresh Air
ใช้ควบคุมห้องสำคัญ เช่น
• ห้องจ่ายยา
• ห้อง ICU
• ห้องปฏิบัติการ
• ห้องผ่าตัด
• ห้อง Server
✅ 5) ออกแบบ Door Airlock / Anteroom (กรณีห้องวิกฤต)
• ด้านในเป็น Positive
• ห้อง Airlock เป็นแรงดันกึ่งกลาง
• ด้านนอกแรงดันเท่าปกติ
ลดการปนเปื้อนขณะเปิดประตู
🟦 แรงดันบวกควรอยู่ที่เท่าไหร่?
พื้นที่ ค่าแรงดัน (+Pa)
สำนักงาน +5 Pa
ห้องยา / ห้องสะอาด +10 Pa
ห้องผ่าตัด +15 – 20 Pa
Cleanroom Class 100 – 10,000 +15 – 30 Pa
🧩 สรุปแบบเข้าใจง่าย (ฉบับอ.เทพ)
แรงดันบวก = จ่ายลมมากกว่าลมออก + ควบคุม Fresh Air + ปิดช่องรั่ว + ใช้ DPT คุม Damper
ทำครบทั้ง 4 ข้อ → แรงดันบวกเสถียรแน่นอน